استرداد دادخواست از سوی خواهان ممکن است به دو دلیل صورت بگیرد یا خواهان از اقامه دعوا منصرف شود یا با توجه به شواهد و قرائن موجود، امکان حکم گرفتن از دادگاه منتفی باشد. در این صورت خواهان سعی می کند با استرداد دادخواست، مجدد دعوا را در زمان و شرایط مناسبتری اقامه کند. در این مقاله به تعریف استرداد دادخواست و تفاوت آن با استرداد دعوا می پردازیم.
ماده ۷۰۷ قانون آیین دادرسی مدنی می گوید که خواهان می تواند تا اولین جلسه دادرسی، دادخواست خود را از شعبه مسترد کند، در این صورت دادگاه قرار ابطال دادخواست را صادر میکند و خواهان می تواند پس از تقدیم دادخواست آن را پس بگیرد و نتیجه آن هم صدور قرار ابطال دادخواست از سوی دادگاه است.
تفاوت استرداد دادخواست و استرداد دعوا
گاهی افراد مفهوم استرداد دعوا و استرداد درخواست را با هم یکی در نظر می گیرند، اما این دو مفهوم از نظر قانونی با هم متفاوتند. منظور از استرداد دعوا چشم پوشی از قسمت یا تمام خواسته ای است که خواهان در دعوا مطرح کرده است. تفاوت استرداد دعوا و دادخواست در این است که در استرداد دادخواست، خواهان باید تا قبل از جلسه اول دادرسی استرداد را مطرح کند و به جریان بیاندازد. ولی استرداد دعوا حین دادرسی انجام می گیرد و قرار رد دعوا پیش یا پس از اتمام مذاکرات و قبل از صدور حکم، انجام پذیر است.
ماده ۱۰۷ قانون آیین دادرسی مدنی در مورد استرداد دعوا و دادخواست به شرح زیر توضیح می دهد
خواهان می تواند تا نخستین جلسه دادرسی، دادخواست خود را مسترد کند. در این صورت، دادگاه قرار ابطال دادخواست را صادر می کند.
خواهان می تواند تا زمانی که دادرسی تمام نشده است، دعوای خود را استرداد کند. در این صورت قرار رد دعوا را صادر می کند.
انواع استرداد
استرداد دادخواست به صورت صریح یا تلویحی (ضمنی) صحیح است اما در هر صورت باید مبین استرداد باشد.
1. استرداد صریح
در استرداد صریح، خواهان با تقدیم لایحه یا اظهار شفاهی در دادگاه و درج آن در صورتمجلس، دادخواست خود را پس میگیرد که این اقدام تا جلسه نخست دادرسی امکانپذیر است و در این صورت دادگاه قرار ابطال دادخواست را صادر میکند.
2. استرداد ضمنی
استرداد ضمنی در مواردی است که دادگاه به اخذ توضیح از خواهان نیاز داشته باشد و نامبرده در جلسه تعیینشده حاضر نشود و دادگاه، با اخذ توضیح از خوانده هم نتواند رأی بدهد. در این صورت دادخواست ابطال میشود. همچنین در صورتی که با دعوت قبلی، هیچ یک از اصحاب دعوا حاضر نشوند و دادگاه هم نتواند در ماهیت دعوا بدون اخذ توضیح رأی صادر کند، دادخواست ابطال میشود. (مفاد ماده 95 قانون آیین دادرسی مدنی)
در حقیقت، حضور نداشتن خواهان در جلسه دادرسی و عدم پیگیری دادرسی، انصراف ضمنی از تعقیب دادخواست تلقی و دادخواست خواهان ابطال میشود.
همانگونه که گفته شد، با درخواست استرداد دادخواست، قرار ابطال دادخواست صادر خواهد شد.
این قرار از قرارهای قاطع دعوا است که همواره از سوی دادگاه صادر میشود و با صدور آن، پرونده از دادگاه رسیدگیکننده به دعوا خارج میشود.
استرداد در دعاوي طاري
در نتیجه خواهان اصلی، متقابل، وارد ثالث و جالب ثالث میتواند پس از تقدیم دادخواست تا نخستین جلسه دادرسی یا نخستین جلسه پس از تقدیم دادخواست ورود ثالث یا جلب ثالث، آن را پس بگیرد.
مهلت استرداد دادخواست
بر اساس ماده 107 قانون آیین دادرسی مدنی، «استرداد دعوا و دادخواست به ترتیب زیر صورت میگیرد:
الف – خواهان میتواند تا نخستین جلسه دادرسی، دادخواست خود را مسترد کند. در این صورت، دادگاه قرار ابطال دادخواست صادر میکند.
ب – خواهان میتواند مادامی که دادرسی تمام نشده است، دعوای خود را استرداد کند. در این صورت دادگاه قرار رد دعوا صادر میکند.
ج – استرداد دعوا پس از ختم مذاکرات اصحاب دعوا در موردی ممکن است که یا خوانده راضی باشد یا خواهان از دعوای خود به کلی صرف نظر کند. در این صورت دادگاه قرار سقوط دعوا صادر خواهد کرد.»
با توجه به ماده مزبور، مقطع زمانی که دادخواستدهنده میتواند دادخواست خود را مسترد کند، تا نخستین جلسه دادرسی است.
در نتیجه خواهان اصلی، متقابل، وارد ثالث و جالب ثالث میتواند پس از تقدیم دادخواست تا نخستین جلسه دادرسی یا نخستین جلسه پس از تقدیم دادخواست ورود ثالث یا جلب ثالث، آن را پس بگیرد.
در ماده 363 قانون آیین دادرسی مدنی نیز، استرداد دادخواست تجدیدنظر پیشبینی شده است.
بر اساس این ماده، «چنانچه هر یک از طرفین دعوا دادخواست تجدیدنظر خود را مسترد کنند، مرجع تجدیدنظر، قرار ابطال دادخواست تجدیدنظر را صادر میکند.»
همچنین از ماده 415 قانون آیین دادرسی مدنی، میتوان استرداد دادخواست فرجامی را استنباط کرد.
این ماده میگوید: «اگر فرجامخواه دادخواست فرجامی خود را استرداد کند یا دادخواست او رد شود، حق درخواست فرجام تبعی ساقط میشود و اگر درخواست فرجام تبعی شده باشد، بلااثر میشود.»
منظور از عبارت «تا نخستین جلسه دادرسی» از زمان تقدیم دادخواست تا نخستین اقدام شخص در جلسه نخستین دادرسی است، مگر اینکه قرینهای بر خلاف آن وجود داشته باشد.
تقاضای جبران خسارت
پرسشی که در اینجا ممکن است مطرح شود، این است که آیا با استرداد دادخواست توسط خواهان، خوانده دعوا میتواند جبران خسارت وارده بر اثر اقامه دعوا از سوی خواهان را تقاضا کند؟
پاسخ به این پرسش مثبت است و باید دانست که خوانده میتواند جبران خسارت وارده را تقاضا کند اما نه به این صورت که ابطال دادخواست خواهان، موکول به پرداخت خسارت به خوانده دعوا باشد بلکه دادگاه مکلف به قبول درخواست خواهان مبنی بر استرداد دادخواست است و در نهایت خوانده دعوا در صورتی که در مقابل اقامه دعوای خواهان وکیل انتخاب کرده و حقالوکالهای پرداخته باشد یا برای دفاع متحمل هزینههایی شده باشد، میتواند با تقدیم دادخواست به دادگاه، جبران خسارت خود را از دادگاه مطالبه کند.
جهت رفع سوالات و مشکلات خود از سیستم پشتیبانی سایت استفاده نمایید .
دیدگاه ارسال شده توسط شما ، پس از تایید توسط مدیران سایت منتشر خواهد شد.
دیدگاهی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با مطلب باشد منتشر نخواهد شد.