تفاوت دعوای ابطال و اعلام بطلان

تفاوت دعوای ابطال و اعلام بطلان

هنگامی که قراردادی بین طرفین آن بسته می شود و پس از منعقد شدن آن معامله، معلوم می شود که یک یا برخی از شرایط اساسی درخصوص صحت معاملات وجود ندارد، متعاملین می توانند در این خصوص با در نظر گرفتن شروط قرارداد، یا دعوای اعلام بطلان معامله یا دعوای ابطال قرارداد طرح نمایند.

برخلاف معنی ابطال، بطلان به این معنی می باشد که به علت عدم رعایت شروط صحت عقد، از ابتدا توافق متعاملین موثر واقع نشده و درواقع عقدی شکل نگرفته است. برهمین اساس در دعوای ابطال معامله خواهان دعوا به دنبال این است که وضعیت و شرایط جدیدی به وجود آورد و حکمی که صادر می شود حکم تاسیس داشته باشد درصورتی که در دعوای بطلان، خواهان بر آن است که وضعیت موجود را که همان باطل بودن عقد است اعلام گردد. برهمین اساس حکمی که صادر می شود حکم اعلامی می باشد.

 

دعوای ابطال قرارداد یا اعلام بطلان قرارداد

چنانچه علل کافی درخصوص بی اعتباری و همچنین باطل بودن قرارداد وجود داشته باشد، با علم به تفاوت بین این دو دعاوی (دعوای اعلام بطلان قرارداد و دعوی ابطال قرارداد) می توان تصمیم مطلوب را در جهت انتخاب نمودن موضوع دعوا اخذ نمود.

 

دعوای اعلام بطلان قرارداد

دعوای اعلام بطلان قرارداد هنگامی مطرح می شود که معلوم گردد قرارداد منعقد شده از ابتدای امر باطل بوده و همچنین فاقد شرایط مذکور در ماده ۱۹۰ قانون مدنی می باشد.

ماده ١٩٠ قانون مدنی بیان نموده است:

“برای صحت هر معامله شرایط ذیل اساسی است:

1. قصد طرفین و رضای آنها

2. اهلیت طرفین

3. موضوع معین که مورد معامله باشد

4. مشروعیت جهت معامله”

مشاوره حقوقی

تفاوت بطلان و ابطال سند رسمی

هر دوی این عبارات به معنای بی اعتباری سند رسمی است لیکن با این تفاوت که در اعلام بطلان سند رسمی دادگاه بی اعتباری آن را از روز تنظیم قرارداد اعلام می نماید و در واقع رای دادگاه اعلامی است و در ابطال سند رسمی دادگاه سند مذکور را از زمان صدور رای باطل اعلام می نماید و در واقع سند با رای دادگاه بی اعتبار می گردد و اصطلاحاً در رای دادگاه تاسیسی است و این اختلاف یک اثر مهم دارد و آن این است که در اولی به لحاظ بی اعتبار بودن سند از روز اول هیچ تعهد و اثری بر آن بار نمی گردد و در دومی آن سند تا زمان صدور رای ابطال دارای اثر حقوقی بوده است و پس از رای دادگاه بی اعتبار گردیده است.

 

دادخواست ابطال معامله و استرداد ثمن

در صورتی که معامله انجام شده به یکی از دلایل فوق و یا دلایلی دیگری باطل باشد شخص متضرر می تواند طی دادخواستی از دادگاه صالح تقاضای صدور رای مبنی بر اعلام بطلان معامله و سپس استرداد ثمن را به نماید در این دعوای حقوقی دادگاه ابتدا باید در خصوص صحت یا بطلان معامله تعیین تکلیف کند تا پس از آن حکم به استرداد ثمن پرداختی بدهد لازم به توضیح است که مراد از ثمن معامله همان پولی است که خریدار به فروشنده داده است.

هرچند در این مقاله سعی شده تا به زبان ساده مواردی را که سبب بطلان معامله می‌شود بیان کنیم اما این موارد را جامع و کامل نیست و برای اطلاع دقیق و کامل در هر موضوع به خصوص دعاوی ملکی نیاز است تا با یک وکیل معاملات ملکی مشاوره نمایید.

 

مدارک مورد نیاز در طرح دعوای اعلام بطلان معامله یا دعوای ابطال قرارداد

1. تصویر مصدق قرارداد

2. تصویر مصدق سند مالکیت (در صورت موجود بودن)

3. تصویر مصدق کارت ملی

4. استشهادیه شهود (اختیاری)

5. معاینات محلی (اختیاری)

6. ارجاع به کارشناسی (اختیاری)

 

دادگاه صالح در رسیدگی به دعوای اعلام بطلان معامله یا دعوای ابطال قرارداد

اگر موضوع قرارداد، مال غیرمنقول مثل ملک باشد، دادگاه صالح، دادگاهی است که ملک در حوزه آن واقع شده است اما اگر موضوع قرارداد، مال منقول مثل ماشین باشد، دادگاه صالح، دادگاه محل اقامت خوانده یا محل انجام تعهد یا محل وقوع عقد، می باشد.

 

مطلب مفیدی برای شما بود ؟ پس به اشتراک بگذارید برای دوستانتان

قاسم نجفی بابادی

2185 مطلب منتشر شده

درباره این مطلب نظر دهید !

محصولات پرفروش