اختلاف در سهم الارث و عدم مشارکت وراث در فروش مال مشترک

عدم مشارکت وراث در فروش مال مشترک

 

در تعریف ساده و کلی باید اینگونه بیان داشت که:

ارث به تمام دارایی و مال شخص متشکل از منفی و مثبت فوت شده گفته می شود که پس از فوت از خود به جا می گذارد و دیگر نمی تواند در ان دخل تصرفی نماید و تمام این اموال و دارایی ها به وارثین منتقل می شود. دارایی منفی مانند بدهی ها و دیون.

در تعریف ترکه باید عنوان داشت که:

به اموال و حقوق مثبت قابل انتقال به وارثین و ذی نفعان  که شخص پس از مرگ از خود بر جای می گذارد ترکه گفته می شود.

نکته: دارایی شخص فوت شده یعنی تمام اموال و دیون و بدهی و طلب های وی گفته می شود. پس باید توجه داشت که مالکیت ورثه نسبت به ترکه متوفی پس از پرداخت حقوق و دیونی که بر ترکه متوفی تعلق گرفته است حاصل می گردد.

 

برخی مصادیق اختلاف در تقسیم ارث

از مصادیق اختلاف در تقسیم ارث و عدم همکاری وراث می توان به موارد زیر اشاره نمود:

1. متوفی دارای آپارتمانی است که پس از فوت، برخی وراث بدون پرداخت هیچ گونه اجاره یا وجهی به سایرین در آن سکونت دارند.

2. یک یا چند نفر از وراث غایبند یا برخی از وراث از قبول ارث سر باز می زنند.

3. چند تن از وراث قصد فروش سهم الارث خود را دارند اما با مخالفت یا عدم همکاری سایر وراث روبرو می گردند.

4. در بین وراث افرادی زیر سن قانونی، بیمار یا سالخورده وجود دارد که قدرت اداره و مدیریت امور حقوقی خود را نداشته و برخی از وراث ادعای مدیریت و مالکیت بر ارثیه آنها را دارند.

5. شانه خالی کردن برخی وراث از پرداخت دیون و بدهی های فرد متوفی یا ادعای بر حق بودن جهت گرفتن طلب های متوفی از بدهکاران وی بدون ارائه هیچگونه صورت حساب و گزارشی به سایرین.

 

باید دانست موارد بالا تنها مصادیقی از اختلافات در تقسیم ارث می باشند.

مشاوره حقوقی

روش های پیشگیری از اختلاف در تقسیم ارث

پیرو اختلافات پیش آمده در تقسیم ارثیه و مسائل مربوط به سهم الارث و مواجه شدن با ناسازگاری و عدم همکاری برخی وراث در خصوص ارث بجا مانده از متوفی، می توان به راهکارهای زیر جهت پیشگیری از اختلاف در تقسیم ارث اشاره داشت که برخی از آنها مربوط به قبل از فوت فرد است و باید توسط خود وی انجام گیرد و برخی دیگر بعد از فوت توسط وراث وی:

 

1. تنظیم یک وصیت نامه قبل از فوت:

جهت پیشگیری از اختلاف در تقسیم ارث بین وراث، هر فرد می تواند قبل از فوت خود اقدام به تنظیم وصیت نامه نموده. این وصیت نامه می تواند با حضور شخص در دفاتر اسناد رسمی تنظیم گردد یا به خط خود فرد با ذکر دقیق تاریخ و امضاء به صورت خودنوشت باشد. باید دانست بر اساس ماده 291 قانون امور حسبی وصیت نامه باید بر اساس تشریفات قانونی تنظیم گردد در غیر این صورت در مراجع رسمی پذیرفته نیست مگر اینکه اشخاص ذینفع در ارث به صحت آن اقرار نمایند.

 

2. تنظیم وصیت نامه عهدی و مشخص نمودن وصی:

بر اساس ماده 826 قانون مدنی یکی از اقسام وصیت، وصیت عهدی می باشد که در آن فرد وصیت کننده یک یا چند نفر را برای انجام امر یا اموری مامور نماید. مستفاد از ماده 854 قانون مدنی، هر فرد می تواند به موجب وصیت، یک یا چند نفر را مکلف به انجام اموری بعد از فوت خود نماید که به این افراد در اصطلاح حقوقی وصی گفته می شود. صلاحیت وصی می تواند ناظر به تربیت و نگهداری از اولاد متوفی، پیگیری امور مربوط به دیون و بدهی های وی بعد از فوت، رسیدگی به امور معنوی از قبیل نماز و روزه و هر امر دیگری باشد که فرد در وصیت نامه خود تعیین می نماید.

 

3. تفویض وکالت به یکی از وراث در خصوص امور مربوط به ارث:

وراث می توانند جهت پیشگیری از اختلافات احتمالی در خصوص ارثیه، به یکی از وراث که مورد اعتماد و اطمینان سایرین می باشد وکالت داده و در یکی از دفاتر اسناد رسمی به وی تفویض اختیار نمایند تا به نمایندگی از سایر وراثین در خصوص امور مربوط به ارث مانند گرفتن برگه گواهی انحصار وراثت و حکم تقسیم ترکه از شورای حل اختلاف، حضور در دفاتر اسناد رسمی به عنوان نماینده قانونی سایر وراث جهت امضا هنگام فروش مالی که به طور مشترک بین وراث موجود است و مواردی از این قبیل حاضر گشته و پس از تعیین تکلیف امور، ماحصل کار را در اختیار سایرین قرار دهد.

 

اقدامات قانونی جهت حل اختلاف در تقسیم ارث

1. اخذ گواهی انحصار وراثت

به صورت کلی و ساده گواهی انحصار وراثت برگه ای است که مشخصات وارثین و شخص فوت شده و میزان سهم الارث هر یک از وارثین در آن قید می شود که این گواهی از شورای حل اختلاف آخرین محل سکونت شخص متوفی در همان بخش باید اخذ شود.

لازم به ذکر است که وارثین شخص متوفی برای هر اقدام اداری و قانونی و مالی که می خواهند در خصوص مطالبه سهم الارث انجام دهند باید گواهی انحصار وراثت را گرفته باشند.

برای اخذ گواهی انحصار وراثت شخص وارث یا وکیل قانونی آن ها هم می تواند نسبت به انجام آن اقدام نمایند.

نحوه انجام تقسیم ترکه

 

2. دادخواست تحریر ترکه و تقسیم ترکه

تحریر ترکه بدین معنا می باشد که تمام اموال و دیون متوفی در حضور وراث، نماینده قانونی ، وصی، طلبکاران و سایر اشخاص ذی نفع  توسط شورای حل اختلاف حوزه آخرین سکونت گاه متوفی لیست شده و مشخص می شود . در این خصوص می توان به ماده ۲۰۶ قانون امور حسبی اشاره کرد که تحریر ترکه در این ماده عنوان شده.

لازم به ذکر است که درخواست تحریر ترکه از ورثه یا نماینده قانونی آنها یا وکیل و وصی برای اداره اموال متوفی پذیرفته می شود. بنابراین طلبکاران متوفی و سایر اشخاص ذی نفع حق درخواست تحریر ترکه را ندارند ولی می توانند مهر و موم ترکه را از مرجع قضایی درخواست کنند تا از دخل تصرف وراث در ترکه جلو گیری شود.

مستند به ماده ۲۱۳ قانون امور حسبی که عنوان داشته برای تحریر ترکه صورتی از ترکه و این صورت باید مشتمل بر:

۱- توصیف اموال منقول با تعیین بهای آن.

۲- تعیین اوصاف و وزن و عیار نقره و طلا آلات.

۳- مبلغ و نوع نقدینه.

۴- بها و نوع برگ های بهادار

۵- اسناد با ذکر خصوصیت آن ها.

۶- نام رقبات غیر منقول.

 

باید عنوان داشت که تمام بدهی و مطالبات شخص متوفی در صورت تحریر ترکه قید می شود و در صورت نیاز به نظر کارشناسی  مرج قضایی ذی صلاح دستور به این امر می نماید تا کارشناس نسبت به صورت تحریر ترکه اقدام نماید.

پس از این مرحله و کسر بدهی ها از ترکه مهر و موم ترکه صورت می گیرد تا دخل تصرفی در ان امکان پذیر نباشد.

پس از انجام این مراحل تقسیم ترکه میان وارثین صورت می گیرد که این تقسیم گاهی با توافق همه ی وارثین است و گاهی به علت عدم توافق در تقسیم ارث مرجع قضایی اقدام به تقسیم ارث میان وارثین می کند.

 

3. دادخواست مهر و موم ترکه:

گاهی پیش می آید اختلاف بین وراث به حدی است که بیم سوء استفاده از آنچه به عنوان ارث باقی مانده می رود یا شرایط ارثیه به گونه ای است که بیم تضییع و تفریط در آن می رود. در این حالت هریک از ذینفعان می تواند به استناد ماده 167قانون امور حسبی از دادگاه تقاضای مهر و موم ترکه را بنمایند.

 

4. دادخواست دستور فروش مال مشاعی در دادگاه:

ماده 4 قانون افراز و فروش مال مشاعی بیان میدارد: “ملکی که به موجب تصمیم قطعی واحد ثبتی غیر قابل افراز تشخیص شود با تقاضای هر یک از شرکاء و به دستور دادگاه فروخته می شود.” قابلیت افراز یعنی بتوان چیزی را بدون آنکه به ماهیت آن خللی وارد آورد یا از ارزش آن کم شود تفکیک و تقسیم نمود. در بسیاری از موارد مانند اتومبیل یا آپارتمان ما نمی توانیم مال را بدون خلل به ارزش یا ماهیت آن تفکیک و تقسیم نمائیم در این حالت شراکت افراد در آن مال به صورت مشاعی بوده یعنی در جزء جزء مال به میزان سهم خود شریک می باشند. در صورت بروز اختلاف در فروش مالی که شراکت افراد در آن به نحو اشاعه می باشد هر یک از شرکا و وراث می توانند تقاضای دستور فروش مال مشاعی را از دادگاه داشته باشند. در این حالت پس از جلب نظر کارشناس دادگستری در خصوص قیمت، مال جهت فروش به مزایده گذاشته شده و ماحصل فروش آن به صندوق دادگستری واریز گردیده و هریک از وراث حق مطالبه سهم خود را از صندوق دادگستری خواهد داشت.

 

مطلب مفیدی برای شما بود ؟ پس به اشتراک بگذارید برای دوستانتان

قاسم نجفی بابادی

2199 مطلب منتشر شده

درباره این مطلب نظر دهید !

محصولات پرفروش